Home
Augustijns Instituut Augustinus' Leven Augustinus' Werken Contact
zoeken
printen

C00

De mooiste preek is van Augustinus

 

uit :  Trouw, De Verdieping, vrijdag 19 mei 2006 p.5  door Lodewijk Dros

 

De mooiste preek ooit is ruim vijftien eeuwen oud. Uit de fragmenten die Jaap van der Laan voor Trouw selecteerde koos het publiek Augustinus. Op straat sprak iemand me erop aan”, zegt Jaap van der Laan. „Dat Augustinus zoveel eeuwen geleden al aanvoelde hoe moe je kunt zijn. Dat had haar gepakt.” De ’overweldigende’ voorkeur voor Augustinus heeft Van der Laan wel verbaasd. Het zit ’m in de vertaling, denkt hij. „Heel levendig. Je verwacht een oeroude tekst onder ogen te krijgen, maar je wordt direct aangesproken.”

Van der Laan selecteerde voor Trouw de mooiste preekfragmenten na Jezus’ Bergrede – tweeduizend jaar preekgeschiedenis. Via de website kon gestemd worden op het favoriete fragment. De nummers een en twee zijn duidelijk: Augustinus en Dietrich Bonhoeffer. Voor het samenstellen van de bundel \"Van God gesproken : de mooiste preken sinds de Bergrede\" heeft Van der lLaan enkele honderden preken gelezen. Daaruit stelde hij zijn Trouw-rubriek samen.
Hebben sommige preken ook Van der Laan, emeritus hoogleraar homiletiek (preekkunde) te Kampen verrast? „Veel kende ik al, van Luther, Barth, Tillich. Maar met de preken van Meester Eckhart of Bernard van Clairvaux was ik minder vertrouwd. En Karl Rahner, nooit geweten dat die man zo mooi preekte. Dat was voor mij een openbaring.”
Het fragment van Augustinus kenmerkt zich door paradoxen, plaatst onze activiteiten tegenover nederigheid. Ook andere gekozen preken wijzen op een voorliefde van de keuzeheer voor de paradox. Van der Laan: „Daarvan ben ik me niet bewust. Misschien heeft het met de bron te maken, de Bijbel. De verhalen daarin bergen ook tegenstellingen in zich.”

 

Het mooiste preekfragment aller tijden: Augustinus (354-430), bisschop van Hippo Regius

Wie is er nu niet afgemat in deze wereld? Kan iemand mij zeggen wie er niet afgemat is van het werken of van het piekeren? De arme is afgemat van het werken, de rijke van het piekeren. De arme is afgemat omdat hij streeft naar bezit, de rijke omdat hij streeft naar behoud. En omdat hij ook nog winst wil maken, is de rijke nog veel afgematter. Je draagt dus in feite je eigen last: de zonden waaronder je gebukt gaat. En toch probeer je je te verheffen, ondanks het enorme gewicht van de zonden. En je trots zwelt op, ook al ben je zwaar beladen.
Daarom zegt de Heer... Nou, wat zegt Hij? Juist, ’Ik zal u verkwikken. Neem mijn juk op en leer van Mij.’ Wat kunnen we dan van U leren, Heer? Wij weten dat u in het begin het Woord was, en dat het Woord bij God was en dat het Woord God was. Wij weten dat alles door U is gemaakt, het zichtbare en het onzichtbare. Wat kunnen wij van u leren? De hemel ophangen? De aarde vastzetten? De zee uitspreiden? De lucht uitspannen? Alle vier de elementen van de bijpassende wezens voorzien? De tijdperken ordenen? De afwisseling in de jaargetijden aanbrengen? Is dat wat wij van U kunnen leren? Of wilt u ons misschien leren wat U op aarde hebt gedaan? Wilt U ons dát leren? Dan kunnen we van U leren hoe we melaatsen moeten reinigen, hoe we demonen moeten uitdrijven, koortsen verjagen, de golven van de zee tot bedaren brengen, doden tot leven wekken...
’Niets van dat alles’, zegt Hij.
Maar wat dan wel?
Zachtmoedigheid en nederigheid van hart.
Schaam je, trotse mens, schaam je voor God. Het Woord van God zegt, God zegt, de Eniggeborene zegt, de Allerhoogste zegt: ’Leer van Mij dat ik zachtmoedig ben en nederig van hart’. Zijn hoge majesteit is afgedaald naar de nederigheid. En dan durf jij, mens, je nog op te blazen? Mens, kom tot jezelf, breng jezelf terug tot de nederigheid van Christus en blaas jezelf niet op tot je van trots uit elkaar barst.

 

in: Van God gesproken : de mooiste preken sinds de Bergrede / bijeengebr. door Jaap H. van der Laan. - Amsterdam : Vesuvius, 2007. - ISBN : 978-90-5383-989-8. -
overgenomen uit : Van aangezicht tot aangezicht : Preken over teksten uit het evangelie volgens Matteüs [sermones de scripturis 51-94] / Aurelius Augustinus ; vertaald door J. van Neer, M. Schrama, A. Tigchelaar, Ambo Amsterdam, 2004. - ISBN: 90-263-1890-1. Sermo 70A, p. 296-298

kleiner A  -  A groter
Sitemap
21 Mei 2019